Controle op Vakantiepark In Style bij Menaam. Foto: gemeente Waadhoeke
In Waadhoeke wordt al jaren op meerdere plekken gewoond op een manier die niet strookt met registratie en bestemmingsplan. Dat blijkt uit een evaluatie van een onderzoek naar vakantieparken in de gemeente en naar zogenoemde spookbewoning.
Op vakantieparken in Waadhoeke wordt al jaren (semi-)permanent gewoond zonder dat de gemeente daar effectief tegen optrad. Dat concludeert de gemeente in een eigen evaluatie van het in 2023 gestarte project Vakantieparken Waadhoeke, waarmee de gemeente meer zicht wilde krijgen op wat er speelt op de drie parken in Tzummarum, Menaam en Franeker.
De belangrijkste conclusie zingt al langer rond, maar wordt nu ook officieel bevestigd: op de parken wordt al langere tijd (semi-)permanent gewoond, terwijl dat volgens het bestemmingsplan niet is toegestaan.
Toch is daar de afgelopen jaren nauwelijks tegen opgetreden. Door het gebrek aan toezicht is bij eigenaren en bewoners het beeld ontstaan dat de situatie feitelijk wordt gedoogd.
Te weinig zicht op de situatie
De gemeente erkent in het rapport dat er simpelweg te weinig zicht was op de situatie. Informatie zat verspreid binnen verschillende afdelingen en structurele controles ontbraken grotendeels.
Pas de afgelopen twee jaar is daar verandering in gekomen, onder meer door gerichte controles, zoals die eind 2024 op het park in Menaam.
Hoewel landelijk vaak wordt gesproken over ondermijning en criminaliteit op vakantieparken, ligt de nadruk in Waadhoeke vooral op een ander probleem: oneigenlijk gebruik van recreatiewoningen.
De parken worden niet alleen gebruikt door recreanten, maar ook door arbeidsmigranten en mensen die er langdurig verblijven. Dat zorgt volgens de gemeente voor druk op de leefbaarheid en gaat ten koste van de recreatieve functie.
Tegelijkertijd blijkt dat parkeigenaren dit probleem niet zelfstandig kunnen oplossen. Op meerdere parken is het eigendom versnipperd en hebben eigenaren beperkte mogelijkheden om in te grijpen bij verkeerd gebruik van kavels. De gemeente ziet daarom voor zichzelf een grotere rol weggelegd.
Overigens maakt het rapport niet inzichtelijk wat er precies speelt op welk park. Er wordt alleen een algemeen beeld geschetst, zonder per locatie in te gaan op specifieke problemen of concrete eigendomsconstructies. Ook de overname van Bloemketerp door de gemeente in 2024 komt niet in het rapport terug.
Aanpak nog vooral op papier
De aanpak die nu wordt voorgesteld, is vooral gericht op het beter organiseren van toezicht en handhaving. Zo wil de gemeente structureel gaan controleren, duidelijkere regels opstellen en informatie beter bundelen.
Ook wordt gedacht aan het ontwikkelen van een informatiesysteem en het intensiveren van de samenwerking met partijen als politie en Belastingdienst.

Duidelijk is dat de daadwerkelijke aanpak van de problemen nog moet beginnen. Het rapport bevat vooral organisatorische en beleidsmatige aanbevelingen. In totaal gaat het om 27 maatregelen, variërend van vaker overleg tot het opstellen van nieuwe beleidskaders voor bewoning en handhaving.
Voor de uitvoering daarvan is de komende jaren extra geld nodig. De gemeente rekent op een bedrag van 175.000 euro per jaar in 2026 en 2027, onder meer voor extra capaciteit, toezicht en het opzetten van ondersteunende systemen.
Spookbewoning
In een apart traject onderzocht de gemeente ook leegstand en zogenoemde spookbewoning in de reguliere woningvoorraad. Daarbij werd in 2024 de volledige woningvoorraad vergeleken met BRP-gegevens. Daaruit kwamen circa 820 adressen naar voren waar mogelijk geen of geen recente bewoning is.
In een pilot zijn vervolgens 70 adressen geselecteerd voor controle, waarvan er circa 60 zijn bezocht. Daarbij werd een gemengd beeld aangetroffen: in een deel van de woningen bleken arbeidsmigranten of andere bewoners te verblijven, terwijl enkele panden in gebruik waren als tweede woning of vakantiewoning.
Ook werden in een beperkt aantal gevallen mogelijke signalen van ondermijnende activiteiten vastgesteld. Die signalen kunnen wijzen op bijvoorbeeld hennepteelt, adresfraude of andere vormen van misbruik van de woning.



